Wrzodziejące zapalenie jelita grubego colitis ulcerosa

Definicja

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (colitis ulcerosa) to nieswoiste zapalenie błony śluzowej jelita grubego, prowadzące do powstawania owrzodzeń. Etiologia choroby nie jest znana.

Objawy

Do najczęstszych objawów wrzodziejącego zapalenia jelita grubego (colitis ulcerosa) należą:

  • biegunka - bardzo liczne luźne stolce ( może nie występować, gdy zmiany zapalne ograniczają się do odbytnicy- wówczas tendencja do zaparć)
  • domieszka świeżej krwi w stolcu
  • osłabienie
  • utrata masy ciała
  • bóle brzucha
  • gorączka, odwodnienie, obrzęki- w przypadkach ciężkiego rzutu choroby

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego  (colitis ulcerosa) jest choroba przewlekłą, pojawiającą się w rzutach, pomiędzy którymi następują okresy remisji

Wyróżnia się dwie postacie choroby ze względu na lokalizacje zmian zapalnych w jelicie:

  • postać dystalna- zmiany dotyczą dalszej części jelita grubego (odbytnicy, esicy i okrężnicy zstępującej- lewa strona jelita)
  • postać rozległa - zajęta większa część jelita grubego

W zależności od liości stolców na dobę, wielkości domieszki krwi w kale, obecności gorączki,  przyspieszenia akcji serca, anemii i podwyższenia wskaźników stanu zapalnego rzut choroby kwalifikuje się jako lekko, średnio ciężki lub ciężki.

Rozpoznanie wrzodziejącego zapalenia jelita grubego

W czasie rzutu choroby w badaniach laboratoryjnych stwierdza się:

  • wzrost OB i podwyższenie stężenia CRP w surowicy krwi, leukocytozę i nadpłytkowość- cechy stanu zapalnego
  • anemię, niedobór białka w surowicy
  • zaburzenia elektrolitowe
  • w diagnostyce wykonuje się również badanie autoprzeciwciał (przeciwciała przeciw własnym antygenom organizmu)

Podstawę diagnostyki stanowią obecnie badania endoskopowe:

  • rektoskopia - pierwsze badanie wykonywane jest w czasie pierwszego rzutu choroby bez przygotowania, pobiera się wycinek jelita do badania histo-patologicznego
  • kolonoskopia- wykonywana w celu określenia rozległości zmian zapalnych oraz jako badanie przesiewowe w kierunku raka jelita grubego, przeciwwskazana w większości przypadków aktywnego zapalenia jelita
  • kontrastowy wlew doodbytniczy - nie można go wykonac w ciężkim rzucie choroby
  • usg jamy brzusznej
  • rtg jamy brzusznej, tomografia komputerowa (TK) jamy brzusznej

Leczenie wrzodziejącego zapalenia jelita grubego

Leczenie rzutu choroby zależy od jego ciężkości. W rzucie lekkim podaje się sulfasalazynę lub mesalazynę doustnie i doodbytniczo (czopki, wlewki), stosuje się również miejscowo hydrokortyzon (czopki i wlewki). Rzut średnio ciężki wymaga już zwykle pobytu w szpitalu, bywa konieczna dożylna podaż elektrolitów, przetoczenia koncentratu krwinek czerwonych. Podaje się glikokortykosteroidy doustnie oraz sulfasalazynę czy mesalazynę i hydrokortyzon jak przy rzucie lekkim, ale w większych dawkach.

Ciężki rzut wrzodziejącego zapalenia jelita grubego wymaga bezwzględnie hospitalizacji i intensywnego leczenia- podawania płynów, elektrolitów, albumin ( rodzaj białka), w części przypadków przetaczania krwi. Stosuje się glikokortykosteroidy i antybiotyki dożylnie, w razie niepowodzenia terapii zachowawczej konieczne bywa leczenie operacyjne.

Pomiędzy rzutami choroby stosuje się terapię podtrzymującą, zwykle sulfasalazynę lub mesalazynę, a przy braku ich skuteczności azatioprynę lub merkaptopurynę.

Powikłania

  • polipowatość zapalna jelita- jest to najczęstsze powikłanie, świadczy o ciężkim uszkodzeniu błony śluzowej jelita grubego
  • megacolon toxicum -stan zagrożenia życia, powikłanie ciężkiego rzutu choroby (ok. 3% przypadków), w którym dochodzi do znacznego rozdęcia jelita grubego
  • rak jelita grubego- pojawia się u około 3% pacjentów z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego
    przedziurawienie lub krwotok z jelita
  • ropnie i przetoki

Kontrola

Okresowo konieczne jest wykonywanie badań enzymów wątroby (fosfataza zasadowa, GGTP). Kolonoskopię z pobraniem wycinków do badania histo-patologicznego należy wykonać po około 10 latach trwania choroby przy postaci rozległej, a po 15 latach w postaci dystalnej i powtarza co 1-2 lata w celu wczesnego wykrycia ewentualnego nowotworu jelita grubego.

Ważna informacja

Uwaga!Artykuły futuramed.pl i forum.futuramed.pl służą przede wszystkim edukacji i nie mogą być traktowane jako porada medyczna w przypadku jakiegokolwiek problemu. Zamieszczone informacje nie mogą być podstawą do przeprowadzenia samodiagnozy, leczenia, ani podejmowania jakichkolwiek działań związanych ze zdrowiem.

Polecamy