Polipy jelita grubego

Definicja

Polip jelita grubego to uwypuklenie błony śluzowej jelita do wewnątrz, w stronę jego światła. Polipy mogą mieć charakter nowotworowy lub nienowotworowy. Szczególnym rodzajem polipa jest tzw. polip rzekomy- fragment ocalałej błony śluzowej jelita , wokół którego uległa ona zniszczeniu, np. w przebiegu zapaleń jelita grubego.

Podział

Ze względu na kształt polipy jelita grubego dzielimy na:

  • uszypułowane- szypuła łącząca polipa ze ściana jelita jest zwykle dość wąska, polip możę być ruchomy
  • siedzące- szypuła szeroka, krótka

Polipy dzieli się również ze względu na budowę komórkową (histologiczną). Najważniejsze typy polipów w tym podziale to:

  • polipy nowotworowe
  • gruczolaki 
  • raki  - polipy rakowe jelita grubego mogą byc uwarunkowane genetycznie, jak w zespołach polipowatości rodzinnej ( setki a nawet tysiące polipów jelita grubego, wielokrotnie zwiększone ryzyko rozwoju raka jelita)
  • polipy nienowotworowe
  • polipy młodzieńcze - najczęstsza przyczyna krawienia z jelita u dzieći i młodziży, zwykle pojedyncze
  • polipy Peutza i Jeghersa = mogą powodować krwawienia z jelita, anemię, bóle brzucha. Sa elementem zespołu Peutza i Jeghersa (chroba dziedziczna, dodatkowo pzebarwienia skóry i błon śluzowych
  • polipy zapalne - najczęściej we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego
  • polipy hiperplastyczne= czesto mnogie, dotycza zwłaszcza odbytnicy, w ich obrebie moga powstawac gruczlaki a nawet rak
  • polipy tworzące się pod błoną śluzową - m.in. naczyniaki, tłuszczaki, włókniaki, chłoniaki, mięśniaki gładkokomórkowe

Rozpoznanie

Polipy jelita grubego uwidocznić można w :

  • badaniu kontrastowym jelita grubego, najlepiej z podwójnym kontrastem
  • kolonoskopii - metoda z wyboru (stosowana jako pierwsza przy podejrzeniu polipów jelita grubego) , o największej czułości

W trakcie kolonoskopii usuwa się zmianę w calości, a pobrany materiał poddaje ocenie histopatologicznej w celu określenia typu polipa

Leczenie

Polipy jelita grubego usuwa się w czasie kolonoskopii. W zależności od wielkości polipa i kształtu oraz długości szypuły można to wykonać z uzyciem prądu za pomoca petli diatermicznej lub kleszczyków. Bardzo duże polipy, o średnicy 3=4 cm , lub polipy o szerokiej szypule wymagaja usunięcia droga zabiegu opracyjnego (laparotomia- chirurgiczne otwarcie powłok brzucha).

W przypadku stwierdzenia w badaniu histopalotogicznym komórek gruczolaka lub nawet ognisk raka w gruczolaku ocenia sie marginesy wyciętej zmiany. Jeśli nie zawierają one nieprawidłowych komórek, nie trzeba dodatkowego wycinania, konieczne jest natomiast regularne powtarzanie kolonoskopii. W przypadku obecności komórek gruczolaka i raka w marginesie wyciętej zmiany, stwierdzenia komórek raka o dużej złośliwości albo nacieku naczyń krwionośnych i limfatycznych konieczne jest usunięcie części jelita z wycięciem okolicznych wezłów chłonnych.

W zespołach polipowatości rodzinnej między 11 a 30 rokiem życia wykonuje się profilaktycznego wycięcia jelita grubego ze względu na prawie 100% ryzyko rozwoju raka.

Kontrola

Po stwierdzeniu gruczolaka kontrolną kolonoskopię wykonuje się po 3 a następnie 5 latach, chyba że polip był mały ( wówczas pierwsza kolonokospia po 5 latach). W przypadku raka pierwsze badanie ma miejsce po 3 miesiącach, potem po 3 i 5 latach. Odmiennych schematów kontroli wymagają chorzy z zesołami polipowatości rodzinnej

Ważna informacja

Uwaga!Artykuły futuramed.pl i forum.futuramed.pl służą przede wszystkim edukacji i nie mogą być traktowane jako porada medyczna w przypadku jakiegokolwiek problemu. Zamieszczone informacje nie mogą być podstawą do przeprowadzenia samodiagnozy, leczenia, ani podejmowania jakichkolwiek działań związanych ze zdrowiem.

Polecamy