Zatrucie grzybami

Spożycie grzybów trujących jest przyczyną około 3% ostrych zatruć. Zazwyczaj potrawa składa się z różnych gatunków grzybów, wśród nich mogą być mniej trujące oraz trujące śmiertelnie. Objawy takie jak nudności, wymioty, bóle brzucha mogą wystąpić niedługo po spożyciu np. niejadalnych gatunków borowika, pieczarek, gąsek, olszówki, tęgoskóra i nie maja poważniejszych następstw. Pojawiają się także po spożyciu muchomora czerwonego i plamistego, strzępiaków, lejkówki, borowika szatańskiego i ponurego. Z reguły w przypadku spożycia bardzo trującego grzyba objawy ze strony przewodu pokarmowego pojawiają się późno.

Najbardziej niebezpieczne dla zdrowia i życia są zatrucia muchomorem sromotnikowym i zasłonakiem rudym.

Zatrucie muchomorem sromotnikowym

Muchomor sromotnikowy to grzyb o oliwkowozielonym kapeluszu, białawą nóżkę z kołnierzem na wysokości 2/3. Muchomor wiosenny, równie trujący, ma żółtawy kapelusz, a muchomor jadowity kapelusz biały.

Toksycznośc

Muchomor produkuje tzw. amatoksyny, fallolizyny i falloidyny. Najgroźniejsze są te pierwsze, nie niszczy ich gotowanie, suszenie, smażenie czy marynowanie. Trwale wiążą się z komórkami wątroby i nerek, powodując martwice tych narządów i ich ostrą niewydolność. Dawka amatoksyny zawarta w jednym grzybie może być śmiertelna, zwłaszcza u dzieci i osób starszych lub chorych.

Objawy

  1. po upływie około 8-12 godzin po spożyciu grzybów pojawiają się nudności, wymioty, bóle brzucha, biegunka, często z odwodnieniem i zaburzeniami stężeń sodu i potasu w surowicy
  2. następnie dochodzi do przejściowej poprawy samopoczucia i rozwija się ostra niewydolność wątroby (zwykle po ponad 36 h od spożycia muchomora)- żółtaczka, skaza krwotoczna, krwawienia, obniżenie stężenia cukru we krwi, zaburzenia mózgowe do śpiączki włącznie

Rozpoznanie

  • badanie popłuczyn z żołądka na obecność zarodników grzybów
  • badanie kału na obecność zarodników grzybów
  • badanie resztek potrawy
  • badanie stężenia amanityny (amatoksyna) we krwi
  • badania stężeń elektrolitów i glukozy, funkcji nerek (kreatynina, mocznik), funkcji wątroby (AST, ALT, GGTP, fosfataza zasadowa, bilirubina całkowita, INR)

Leczenie

W pierwszych kilkudziesięciu minutach po zjedzeniu grzybów można płukać żołądek i podawać węgiel leczniczy (aktywowany) w celu eliminacji treści pokarmowej i związania ewentualnych trucizn. Płukanie żołądka wykonane później nie ma znaczenia leczniczego, służy natomiast pobraniu popłuczyn do badania zarodników grzyba. Można podawać węgiel leczniczy przez 36-48 godzin po spożyciu grzybów - do 50g co 4 godziny.

Jako odtrutkę podaje się penicylinę G i silibilinę, choć ich skuteczność nie jest udowodniona. Mają one usuwać amanitynę z wątroby i chronić komórki wątrobowe.

Celem przyspieszenia eliminacji toksyn stosuje się metody specjalistyczne jak plazmafereza, hemoperfuzja i MARS

Jeśli pojawią się objawy ciężkiej ostrej niewydolności wątroby jedynym ratunkiem dla chorego jest przeszczep tego narządu.

Zatrucie zasłonakiem rudym

Zasłonak rudy ma pomarańczowobrązowy kapelusz i żółtawą nóżkę. Jego blaszki są pomarańczowobeżowe, a miąższ żółty.

Toksycznośc

Zasłonak zawiera orelaninę, przekształcającą się w trujące kortynaryny, uszkadzające cewki nerek. Dawka toksyczna to 100-200 mg zasłonaka.

Objawy

Pojawiają się po kilku dniach utajenia.

  • nudności, biegunka, wymioty
  • zawroty głowy
  • ból głowy
  • suchość w ustach,  pragnienie
  • bóle mięśni
  • bóle okolicy lędźwiowej
  • zmniejszenie wydalania moczu aż do bezmoczu ( zwykle po upływie 7-14 dni)

Leczenie

Nie płucze się żołądka, nie podaje węgla aktywowanego. Nie ma odtrutki, nie opracowano również dotychczas skutecznego sposobu eliminacji trucizny. Stosuje się leczenie objawowe, czasem konieczna jest dializoterapia.

Zapobieganie zatruciu grzybami

Zbierając grzyby omijamy grzyby blaszkowe, zwłaszcza te o blaszkach białych lub pomarańczowo- brunatnych. Zebrane grzyby należy pokazać osobie doświadczonej, jeśli mamy jakiekolwiek wątpliwości, grzyby należy wyrzucić.

Ważna informacja

Uwaga!Artykuły futuramed.pl i forum.futuramed.pl służą przede wszystkim edukacji i nie mogą być traktowane jako porada medyczna w przypadku jakiegokolwiek problemu. Zamieszczone informacje nie mogą być podstawą do przeprowadzenia samodiagnozy, leczenia, ani podejmowania jakichkolwiek działań związanych ze zdrowiem.

Polecamy