Rak piersi

Rak piersi (sutka) jest nowotworem złośliwym wywodzącym się z komórek gruczołu sutkowego. W Polsce na raka piersi zachorowuje średnio 1 kobieta na 2500.

Epidemiologia. Etiologia. Patogeneza.

Najczęściej chorują kobiety w wieku 50-70 lat, wzrost zachorowalności obserwuje się u kobiet > 35 r.ż. Istnieje szereg czynników mogących mieć wpływ na zwiększenie ryzyka wystąpienia raka piersi (sutka):

• Czynniki genetyczne - w przypadku występowania raka w rodzinie dwukrotnie wzrasta niebezpieczeństwo zachorowania. Prawdopodobieństwo wystąpienia raka piersi rośnie również u kobiet chorujących na rak jajnika, macicy, czy jelita grubego.
• Czynniki hormonalne - wczesna pierwsza miesiączka, późne przekwitanie, brak potomstwa, późne macierzyństwo (>30r.ż.). Ryzyko zachorowania rośnie również przy stosowaniu środków antykoncepcyjnych lub hormonalnej terapii zastępczej zawierającej estrogeny
• Otyłość
• Rak drugiej piersi stwierdzony wcześniej
• Dieta - wydaje się, że zwiększenie spożycia alkoholu oraz produktów wysokotłuszczowych może mieć wpływ na wzrost ryzyka zachorowania na raka piersi

Objawy

• Guz piersi wyczuwany palpacyjnie (samokontrola piersi)
• Zmiana wielkości lub kształtu sutka
• Wciągnięcie skóry lub jednej brodawki
• Zmiany skórne wokół brodawki
• Wyciąg z brodawki (zwłaszcza krwisty)
• Zaczerwienienie i zgrubienie skóry
• Poszerzenie żył skóry sutka
• Owrzodzenie skóry sutka
• Powiększenie węzłów chłonnych w dole pachowym

Badania

• Samobadanie piersi - wbrew pozorom bardzo skuteczna metoda wykrywania guzów. Oczywiście obowiązkowo powinna być uzupełniana przez okresowo wykonywaną mammografię, która jest najważniejszym badaniem przesiewowym (czyli wykrywającym raka w dużej populacji)
• Mammografia - podstawowe badanie służące rozpoznaniu raka piersi, jest to po prostu zdjęcie RTG piersi
• USG piersi - jako uzupełnienie mammografii
• Biopsja piersi - w przypadku wykrycia guzka o niepewnym charakterze wykonuje się biopsję, następnie komórki z biopsji ogląda pod mikroskopem, oceniając ich wygląd (można na tej podstawie ocenić, czy to rak, czy zwykła torbiel) . Wynik biopsji może być ostatecznym rozpoznaniem raka.

Leczenie

Chirurgia
Najlepszym sposobem leczenia jest doszczętne usunięcie raka (leczenie chirurgiczne). W przypadku nowotworów złośliwych zasadą jest usuwanie nie tylko samego guza, ale także okolicznych tkanek, gdyby przypadkiem przedostały się tam komórki rakowe, niewidoczne gołym okiem. W przypadku raka piersi z reguły usuwa się całą pierś, wraz z pachowymi węzłami chłonnymi (komórki nowotworowe lubią rozprzestrzeniać się do odległych narządów właśnie droga chłonną). Przy dużych nowotworach dodatkowo przed operację stosuje się chemioterapię.

W przypadku wczesnego wykrycia guza można spróbować zastosować leczenie oszczędzające, polegające na usunięciu tylko fragmentu piersi.

Przy zaawansowanych nowotworach, bez szans na wyleczenie zabieg chirurgiczny wykonuje się celem zmniejszenia masy guza. Jest leczenie paliatywne.

Radioterapia
W przypadku braku pewności, czy leczenie operacyjne usunęło wszystkie chore komórki, po zabiegu stosuje się radioterapię (naświetlanie), tzw. Radioterapię uzupełniającą.

Radioterapię stosuje się również w nowotworach zaawansowanych, nie mających szans na wyleczenie. Taki zabieg ma służyć spowolnieniu ekspansji guza, jest to tzw. Radioterapia paliatywna.

Chemioterapia
Jest to podawanie dożylne preparatów hamujących podziały komórkowe (niestety nie tylko raka, ale także odnawiających się komórek człowieka, np. składników krwi). Stosuje się ją u wszystkich chorych, u których istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia przerzutów do innych tkanek.

Hormonoterapia
Leczenie te stosuje się w przypadku obecności specyficznych komórek rakowych, mających tzw. Receptory dla estrogenów lub progestagenów.

Rokowanie

Rokowanie zależy przede wszystkim od stadium zaawansowania choroby. Istnieje podział na IV stopnie zaawansowania plus jeden zwany zerowym

Stopień 0 - rak In situ - nie stwierdza się guza tylko poj. Komórki rakowe - bardzo rzadko wykrywany
Stopień I - stwierdza się mały guz piersi (<2cm), bez żadnych przerzutów
Stopień II - guz piersi >2cm, bez przerzutów, lub guz każdej wielkości z obecnością przerzutów w węzłach chłonnych najbliżej guza
Stopień III - guz piersi >5cm z przerzutami w najbliższych węzłach chłonnych lub guz każdej wielkości ze zmianą kształtu najbliższych węzłów chłonnych (czyli zaawansowana zmiana w węzłach), lub guz każdej wielkości z przerzutami do węzłów piersiowych wewnętrznych po stronie guza
Stopień IV - guz każdej wielkości, ze stwierdzony przerzutami do odległych węzłach chłonnych lub innych tkankach

Rokowanie opisuje się tzw. Okresem 5-letnich przeżyć. Właśnie w okresie 5 lat dochodzi do 85% wznów. Przeżycie 5 alt bez wznowy oznacza wysokie prawdopodobieństwo całkowitego wyleczenia (ale nie pewność)
Odsetek 5-letnich przeżyć wynosi odpowiednio

95% dla stopnia I
50% dla stopnia II
25% dla stopnia III
<5% dla stopnia IV

Samobadanie (samokontrola) piersi

(źródło - amazonki.com)
Raz w miesiącu zrób to dla siebie! Nie bój się i zbadaj piersi.

Przed Lustrem

Unieś ręce do góry, czy nie widzisz zmian w kształcie piersi i kolorze skóry ? Czy skóra nie marszczy się i nie ciągnie ?
To samo samo skontroluj opierając dłonie mocno na biodrach.
Ściśnij brodawkę. Zobacz czy nie wydziela się z niej płyn.

Pod Prysznicem

Lewą rękę połóż z tyłu głowy, prawą na lewej piersi. Lekko naciskając trzema środkowymi palcami, zataczaj drobne kółeczka wzdłuż piersi, z góry na dół i z powrotem. To samo zrób z prawą piersią. Sprawdź, czy nie czujesz stwardnienia lub guzka.

Po Kąpieli

Półóż się. Wsuń poduszkę lub zwinięty ręcznik pod lewy bark, lewą rękę włóż pod głowę. Trzema środkowymi palcami prawej ręki zbadaj lewą pierś, tak jak pod prysznicem. To samo powtórz z prawą piersią.

Wyjmij rękę spod głowy, połóż wzdłuż tułowia i zbadaj pachy. Sprawdź, czy nie masz powiększonych węzłów chłonnych.

Zaufaj Dłoniom

Gdy zauważysz coś niepokojącego, idź natychmiast do lekarza.

80% zmian w piersiach kobiety wykrywają same lub ich partnerzy.

Nie każdy guzek jest rakiem.

Nawet gdy sama nie widzisz niepokojących zmian, kontroluj piersi u lekarza.

Po ukończeniu 35 roku życia zrób mammografię.

Rak piersi wczesnie wykryty jest uleczalny, a guz można usunąć zachowując pierś

Skomentuj artykuł:

Aby skomentować artykuł musisz się zalogować!